Marathi law lovers

  शायराबानो विरुद्ध भारत संघ आज आपण जाणुन घेऊयात की तिहेरी तलाक म्हणजे नक्की काय?  मुस्लीम कायद्यानुसार तिहेरी तलाक काय आहे व वर्तमान  काळात तिहेरी तलाक देने हे फौजदारी गुन्हा का आहे? पार्श्वभूमी-  (Background of the case ) पार्श्वभूमी मधे आपण जाणुन घेऊया की मुस्लीम कायद्यानुसार तलाक किती प्रकारे मिळविता येतात. 1- पति द्वारे तलाक (Divorce by Husband ) 2- पत्नी द्वारे तलाक (Divorce by Wife) 3- सहमती ने घेतलेला तलाक ( Divorce by Mutual consent ) 4- न्यायालयीन प्रक्रीया  (Judicial )    या सर्व प्रकारे मुस्लीम कायद्यानुसार तलाक मिळविता येतो. पण आज आपण फक्त पहिला प्रकार पाहूया म्हणजे पति द्वारा घेतला जाणारा घटस्फ़ोट (तलाक). पति द्वारे तलाक  (Divorce by Husband )-  सदर प्रकारा मधे आपण पहतो की पति हा 2  प्रकारे तलाक देऊ शकतो .  1-  तलाक -ए-सुन्नत -    हा प्रकार खूप जुना व पुर्वी पासून चालत असलेला आहे. सदर प्रकरा मधे दोन अजुन उप-प्रकार आहेत ते खलील प्रमाणे आहे-   * तलाक -ए-अहसण -  या प्रकारा मधे पति हा एक वेळा त...

   Caveat   कॅव्हॅट  अर्ज काय आहे व कसा केला जातो?  कॅव्हॅट   ( सावधानता) चा अर्ज करण्यासाठी हे जाणून घेणे खूप गरजेच आहे की  कॅव्हॅट  म्हणजे नक्की काय असतं.       कॅव्हॅट  हा लेटीन भाषेतून आलेला शब्द आहे, ज्याचा अर्थ सावधानता असा आहे. कॅव्हॅट म्हणजे असा अर्ज ज्याच्या माध्यमातून एका व्यक्तीला जो (खटल्या मधे एक पक्ष आहे) त्याची बाजू कोर्टाने एकूण घेणे देखील आवश्यक आहे असे सांगतो. किंवा एखादा व्यक्ती च्या अनुपस्थितीत दिलेला आदेश चुकीचा असल्यास कॅव्हॅट अर्जदारा ची बाजू एकने ही गरजेचे होते हे निदर्शनास आणुन देण्यात मदत करतो.  कॅव्हॅट  हा अर्ज कोन करु शकत?  सदर अर्ज अशी व्यक्ती करु शकते जी त्या खटल्या मधे  स्वातह एक  पक्ष आहे. व त्या व्यक्तीस माहित नसताना काही कागदपत्र व इतर माहिती कोर्टास समोरच्या पक्षाने दिल्याची शंका असल्यास सदर अर्ज देने योग्य पर्याय आहे.  सदर अर्ज दाखल करणार्यास   कॅव्हॅटर असे म्हणतात.  नागरी प्रक्रिया कोडच्या कलम 148अ काय सांगते? सदर कलम हा  कॅव्हॅट दा...

   (Res- judicata)-  पूर्वीचा दावा कोर्टानं ऐकला आणि त्यावर निर्णय घेतला पण पुन्हा एकदा आदेश पारित   झाल्यानंतर पक्षाच्या एकाने याच कारणासाठी दुसर्‍या कोर्टात दावा दाखल केला पण तो कोर्टाने थांबवला. नागरी प्रक्रिया कोडच्या कलम 11चा उद्देश- सदर कलम अमलात आणण्याचा उद्देश  दोन्ही पक्षांच एकूण निर्णय देण्यात आला असेल तर सदर बाब पुन्हा -पुन्हा  कोर्टा समोर मांडली जाऊ नये व कोर्टचा वेळ वाया जाऊ नये. दोन्ही पक्षांना ही  न्यायालयात सारखे यावे लागू नये व आदेश पारित झाल्यानंतर तो इतर कोर्टा समोर करमणुकीचा विषय होऊ नये यासाठी सदर कलम हा दिलेल्या निर्णयाचे गांभीर्य लक्षात आणण्यास मदत करतो. थोडक्यात सदर  कलम 11 हा पुन्हा पुन्हा एकाच दाव्या चा कोर्ट समोर आणण्यास तसेच एकाच दाव्यासाठी 2 आदेश पारित करण्यास प्रतिबंध करतो. नागरी प्रक्रिया कोड मधील कलम 11हा कदी लागू होतो?  सदर कलम हा लागू होण्यासाठी काही अटी निर्धारित आहेत ज्या खलील प्रमाणे आहेत- दोन्ही पक्षकार पुर्वी च्या दाव्यामध्ये देखील पक्षकार म्हणून नमुद असले पहिजेत.  दावा दाखल करण्याची कारणे देखी...

      केशवानंद भारती विरुद्ध केरळ राज्य 1973 1.  पार्श्वभूमी   - केशवानंद भारती वि. केरळ राज्य या केस ची पार्श्वभूमी गोलखनाथ वि. पंजाब राज्य या केसच्या निर्णयातून तयार होत असल्याचे निदर्शनास आले   1967साली  गोलखनाथ वि. पंजाब राज्य या केसचा  निर्णया मधे असे सांगण्यात आले की राज्य हे कोणत्याही मुळभूत अधिकार बदलू शकत नाही. त्यांनतर पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांनी घटना दुरुस्ती 24 व 25 प्रस्तुत केल्या ज्यानुसार  पुढिलकाळात घटना दुरुस्ती मधे खूप बदल होण्याचा संभावना होत्या. परंतु केशवानंद भारती वि. केरळ राज्य या केस मुळे खूप काही भरतीय लोकांचा हितास कारक ठरले  व सदर केस ही या कारणांने खूप  महत्वपूर्ण आहे.  2. कारणे - केशवानंद भारती कोन होते? स्वामी एच. एच. श्री. केशवानंद भारती हे इद्नीर मठ चे प्रमुख होते.  केस करण्याचे मुळ कारण ?  केरळ सरकारने दोन राज्य भुसुधार अधिनियमच्या अन्तर्गत  धर्मीक कर्यसाठी वापरण्यात आलेल्या जमिनिवर नियंत्रण आणण्याचा प्रयत्न केला सदर बाब ही मठ प्रमुख केशवानंद भारती याना समजताच त्यानी ऐडवोकेट...

 Now we start from 1 to 100 1) Advocate-   वकील ( ज्याचाकडे कायद्याचा डिग्री सोबत बार कॉन्सिल मधे "वकील" म्हणून नोंद आहे असा व्यक्ती) 2) Accuse - आरोपी  3)  Administration- प्रशासन  4) Administrative - प्रशासकीय  5) Assistant public prosecutor- सहाय्यक सरकारी वकिल  6) Application- अर्ज  7) Appeal - याचिका  8) Appeallate authority  9) Article- अनुछेद  10) Abaction- पशुहरण  B- 1) Bail- जामीन  2) Bailee- ज्याचाकडे माल विश्वासाने सोपविलेला आहे असा ठेवी स्विकारणारा, निक्षेपग्रहिता 3) Bailor- ठेव ठेवणारा, ठेवीदार  4) Bailment- जमीनावर कैदी ला सोडने, हेतूपूर्वक माल सोपविणे. 5) Bailable offence जामीन मिलेल असा अपराध. 6) Ballot-   मतपत्रिका (ज्या पेपर वर मतलिहिली जातात असा) 7) Ballistic expert -  प्राक्षेपिकी तज्ञ  8) Bar- कोर्टातील वकिल मंडली 9) Baared by law- कायद्याने वर्जित  10) Barred by time-  मुदतबाह्य  C 1) Case- खटला, मुकदमा, दावा  2) Case law- न्यायालया चा निर्णयाने अस्तित...

 काय आहे  sologamy marriage or self marriage? स्वताहशी विवाह करने कायदेशीर योग्य आहे का? कोणत्या कायद्या अंतर्गत येतो,  विवाहाचा हा प्रकार? आता relationship status साठी अजून एक option मिळणार का? 1) अविवाहित  2) विवाहित  3) स्वविवाहित  अलीकडे च भारतातील गुजरात राज्या मधील एका  24 वर्षीय  “क्षमा बिंदु”नावाच्या एका मुलीने 11 जून रोजी स्वताहशी स्वताहचा विवाह संपन केला. या विवाहा नंतर लोकांना उत्सुकता वाट्ली की हे सगळं कायदेशीर आहे का भारतीय कायद्यानुसार असा विवाह केला जाऊ शकतो का?  तर याचे उत्तर नाही आहे.   कारण असा कायदा कोणत्याही देशात उपलब्ध नाही आहे. पण आश्चर्य हे आहे की कायदेशीर नसुन सुद्दा हा विवाह होतो.  • स्वताहशी विवाह करने बेकायदेशीर नाही तसेच  • अशा प्रकारे केलेला विवाह शिक्षेस पात्र नाही  या करणस्त सदर विवाह हा एक स्वघोषित  व स्वताह च स्वताहवर असलेल्या प्रेमा ला व्यक्त करण्याची पद्धत म्हणून केला जाऊ शकतो.  स्वविवाहित होने ही संकल्पना पहील्यांदा कदी अस्तित्वात आली ? • US मदे 1993 साली लिन्...

    Process of Mutual consent divorce :- परस्पर संमति ने घेतला जाणारा घटस्फ़ोट -  (Mutual consent divorce )  थोडक्यात जाणुन घेऊयात की हा काय प्रकार आहे. हिन्दु विवाह कायदा 1955च्या कलम 13 (बी ) द्वारे आपणास समजते की हिन्दु  विवाह कायद्या ने वाद न करता सुद्धा व कोर्टत 4ते 5वर्ष न घालवता  सुद्द्दा घटस्फोट घेता येण्याची मुबा दिली आहे. परंतु परस्पर संमति ने घटस्फ़ोट घेण्यासाठी केवळ कलम 13 (बी) न बघता 13  B  (1) व 13 B (2) हे देखिल पाहणे गरजेचे आहे.  हिंदू विवाह अधिनियम  1955 च्या कलम १3 B मध्ये असे म्हटले आहे की परस्पर संमतीने घटस्फोटाच्या बाबतीत 18 महिने वेगळे होण्याचा कालावधी  आहे.   कलम १3  B (१) मध्ये प्रदान केलेला एक वर्ष आणि कलम १3 B (२) मध्ये सहा महिने असा आहे . येथील कौटुंबिक कोर्टाने हिंदू विवाह कायद्याच्या कलम 13 बी (२) अन्वये सहा महिन्यांचा वैधानिक कालावधी  अनिवार्य आहे.  परस्पर संमती घटस्फोटयासाठी असणार्या अटी कोणत्या आहेत?(Conditions for mutual consent divorce ) 1-  पति व पत्नी या दोघांना ही घटस्...